آشنایی با پایگاه اطلاعاتی (ساینس دایرکت) Science Direct به همراه فایل آموزش استفاده از پایگاه
| ||||||||||||||||
| ||||||||||||||||
| ||||||||||||||||
| ||||||||||||||||
سیاره زمین سالانه ۵۰ هزار تن از وزن خود را از دست می دهد، حتی با وجودی که به صورت همزمان ۴۰ هزار تن غبار از فضا به زمین می ریزند. پس چه عاملی است که وزن زمین را به این شکل از بین می برد؟ بر اساس محاسبات "دیو آنسل" فیزیکدان دانشگاه کمبریج نیز با وجود اینکه این ۴۰ هزار تن از غبارهای فضایی که سالانه به وزن زمین افزوده می شوند و در عین حال این سیاره سالانه ۵۰ هزار تن وزن را از دست می دهد.
افزوده شدن وزن:
زمین هرسال ۴۰ هزار تن سنگین تر می شود، بقایای فرایند شکل گیری سامانه خورشیدی توسط میدان گرانشی زمین جذب شده و به بخشی از ماده سطح زمین تبدیل می شوند، در واقع سیاره زمین از همین مواد تشکیل شده است. همچنین ناسا می گوید زمین سالانه ۱۶۰ تن ماده به خود جذب می کند زیرا حرارت جهانی روبه افزایش است.
پدیده های بی اثر:
افزایش تعداد انسان ها بر روی زمین و یا ساخته شدن ساختمان های بیشتر بر روی آن تاثیری بر روز وزن سیاره ندارد، زیرا انسان ها و مواد موجود بر روی زمین از خود سیاره به دست آمده اند و تنها تغییر حالت می دهند. همچنین راکت ها و ماهواره هایی که از زمین به فضا پرتاب می شوند نیز معمولا دوباره به زمین باز می گردند و از این رو هیچ تاثیری بر روی وزن زمین ندارند.
از دست دادن وزن:
هسته زمین طی گذشت زمان انرژی خود را از دست می دهد، درست مانند یک رآکتور بزرگ هسته ای که سوخت خود را از دست می دهد. انرژی کمتر به معنی جرم کمتر است که برابر ۱۶ تن جرم سالانه است. بزرگترین بخش کاهش وزن زمین در اثر آزاد شدن ۹۵ هزار تن هیدروژن و هزار و ۶۰۰ تن هلیوم از زمین به فضا است و از آنجایی که این گازها سبکتر از آن هستند که میدان گرانشی بتواند آنها را نگه دارد، این گازها در فضا رها می شوند. در نتیجه سالانه ۵۰ هزار تن از وزن زمین از دست می رود. این به معنی سالانه ۰.۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰۱ درصد جرم کمتر است.
البته این از دست رفتن وزن جای نگرانی ندارد و دلیلی برای نگرانی بابت از دست رفتن هیدروژن بر روی زمین وجود ندارد زیرا به اندازه ای هیدروژن روی زمین وجود دارد که می تواند برای تریلیونها سال به میان فضا رها شود. بر اساس گزارش گیزمودو، از سویی دیگر، هلیوم ماده ای متفاوت است که ۰.۰۰۰۵۲ درصد از حجم اتمسفر را تشکیل داده و در زمین کمیاب است، از این رو محققان می گویند هر بادکنک هلیومی باید ۱۰۰ دلار قیمت داشته باشد. این گاز برای عملکرد دستگاه هایی مانند MRI و تولید تیتانیوم و زیرکونیوم از اهمیت بالایی برخوردار است.
گرچه بسیاری از فعالان زیست محیطی خاطرنشان ساختند که در 20 سال اخیر و به لطف نخستین نشست ریو در سال 1992، جهش بزرگی در جامعهی مدنی صورت گرفته و افکار عمومی به ضرورت و حیاتی بودن مبارزه برای حفظ تعادل زیست محیطی، تنوع زیستی و منابع طبیعی کرهی زمین و همچنین مبارزه با فرایند گرمایش کرهی خاکی ما، بیش از پیش پی بردهاند، ولی متأسفانه روند تخریب بسیار سریعتر است تا روند سازندگی و حفاظت از محیط زیست.
در این بحبوحه فعالان زیست محیطی با بدبینی به نشستی نگاه میکنند که در آن 130 رهبر دولتهای مختلف حضور داشتند، ولی رهبران مهمترین کشورهای جهان از لحاظ اقتصادی و خصوصاً از لحاظ توسعهی صنعتی و تخریب محیط زیست و آلودگی هوا، در ریو حضور نداشتند و نمایندگان آنها حضور پیدا کردند. این کشورها عبارتند از چین و امریکا که در مکانهای اول و دوم ردهبندی آلودهکنندهترین کشورهای جهان قرار دارند.
اما بسیاری از فعالان زیستمحیطی و سازمانهای غیردولتی فعال در زمینههای مختلف حفاظت از محیط زیست، چه در جهت حفظ تنوع زیستی و یا حفاظت از اقیانوسها، جنگلها و یا مبارزه با توسعهی گازهای گلخانهای و فرایند گرمایش کرهی زمین، از انعکاس رسانهای این رویداد استفاده کردند و با وجود نبود امید به کسب نتیجهای ملموس از این نشست، اهمیت جلب توجه افکار عمومی و جهانیان را یادآوری کردند.
بنا به اظهارات بسیاری از آنها، باید یادآوری کرد که گامهای مهم زیست محیطی برای نجات کرهی زمین چه هستند:
در وهلهی اول برای جلوگیری از اینکه فرایند گرمایش کرهی زمین کاملاً از کنترل خارج گردد و به شدت افزایش یابد، باید تا سال 2050 تولید گازهای گلخانهای نسبت به وضعیت کنونی تقسیم بر دو شود تا دمای کرهی زمین تا پایان قرن تنها دو درجه افزایش یابد. ولی در 20 سال اخیر، گازهای گلخانهای که در اثر سوخت انرژیهای فسیلی پدید میآیند، به میزان 36درصد افزایش یافته است. تنها نکتهی مثبت، ظهور انرژیهای پایدار در 20 سال اخیر است که میتواند در آینده جایگزین انرژیهای فسیلی، یعنی گاز، نفت و زغال سنگ شود که چرخهی اقتصاد و صعنت جهان را در حال حاضر میچرخانند.
گرچه انرژیهای پایدار، یعنی استفاده از نور خورشید، انرژی باد و همچنین نیروی آب، تنها سه درصد انرژی لازمه برای تأمین نیازهای جهانی را برآورده میسازند. ولی میزان تولید برق از طریق "اِاولین" (توربین بادی) و نیروی باد در 15 سال اخیر، به میزان سههزار درصد افزایش یافته و در 20 سال اخیر، استفاده از انرژی خورشیدی برای تولید برق، به میزان 30هزار درصد رشد پیدا کرده است.
ولی با وجود این پیشرفتهای چشمگیر، کماکان روز به روز اقیانوسها بیشتر تخریب میگردند، میزان یخچالهای طبیعی کم میشود، مساحت جنگلها به سرعت کاهش یافته است و خصوصاً سرعت نابودی انواع گیاهی و جانوری، یعنی نابودی تنوع زیستی کرهی زمین، بین صد تا هزار برابر، بیشتر از سرعت عادی سیر طبیعی آن میباشد.
بدین ترتیب، فعالان زیست محیطی زنگ خطر را به صدا درآوردهاند و تاکید دارند که 20 سال پیش، در اجلاس ریو در سال 1992، رهبران جهان به وخامت اوضاع اعتراف داشتند، ولی عملکرد مثبتی مشاهده نشد. اینبار نیز در ریو در سال 2012، همگان خاطرنشان ساختند که کاملاً از ضرورت رسیدگی به وضعیت محیط زیست کرهی زمین مطلع هستند، ولی اگر این بار هم کاری انجام بپذیرد، ممکن است 20 سال دیگر، ریودوژانیرویی نباشد که بتوان در آن کنفرانس دیگری موسوم به "نشست زمین" و "توسعهی پایدار" برگزار کرد.